Mağaralarda inşaat yapılabilir mi?

Tabiat Varlığı Olarak Belirlenecek Olan Doğal Mağaralara İlişkin İlke Kararı ile mağaralar “A grubu, B grubu ve C grubu mağaralar” olarak gruplara ayrıldı. Peki, mağaralarda inşaat yapılabilir mi?

 
 

Sözlük

Tabiat Varlığı Olarak Belirlenecek Olan Doğal Mağaralara İlişkin İlke Kararı ile mağaralar “A grubu, B grubu ve C grubu mağaralar” olarak gruplara ayrıldı.

Peki, mağaralarda inşaat yapılabilmektedir mi? Hangi mağaralarda hangi yapılar inşa edilebilmektedir

İlke kararı ile mağara alanlarında yapılabilecek yapılar sınıflara ayrıldı. A grubu mağaralarda bilimsel ve ekolojik araştırmalar dışında hiçbir faaliyet yapılamayacak.

B grubu mağaralarda günübirlik tesisler ve mağaranın ve yakın çevresinin korunması, geliştirilmesi, tanıtımı amacına yönelik yapılar yapılabilecek.

C grubu mağaralar ise “Doğal mağara özellikleri taşıyan sağlık ve eko turizm açısından önemli, mağara içinde ve yakın etrafında rekreasyonel faaliyetler ile tarım, turizm faaliyetleri yapılabilecek kontrollü kullanıma münasip nitelikli mağaralar” olarak tanımlandı.

Bu mağaralar ile koruma alanı içinde, Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonu’ndan izin almak koşulu ile halka açık rekreasyon amacı ile günübirlik tesisler ve turizm tesisleri yapılabilecek. Mağara sığınak ve depo amacıyla kullanılacak. Mağaranın koruma alanı dışında delme-patlatma olmadan münasip teknikler kullanılarak madencilik faaliyetleri yürütülebilecek.

Karar metni:

1) Tabiat Varlığı olarak belirlenecek olan mağaraların; oluşumunda insan etkisi bulunmayan, mağara oluşumuna münasip özellikler taşıyan jeolojik formasyonlar içinde yeraltı ve yüzey su kaynakları tarafından ayrışma, aşınma, taşınma ve tekrar çökelme süreçleri nihayetinde oluşmuş, doğal, estetik, bilimsel ve ekolojik değer taşıyan jeomorfolojik oluşumlar olarak tanımlanmasına,

2) Doğal mağaraların sahip oldukları doğal, estetik, bilimsel, ekolojik değerler ile sağlık ve eko turizm potansiyeli dikkate alınmak suretiyle, koruma ve kullanım açısından “Korunan Alanların Tespit Tescil ve Onayına İlişkin Usul ve Esaslara İlişkin yönetmelik” doğrultusunda Tabiat Varlıklarını Koruma Genel Müdürlüğünce hazırlanan bu ilke kararının eki “Tabiat Varlığı Olarak Belirlenecek Mağaraların Tespit, Tescil Ve Koruma Kullanma Koşullarına İlişkin Teknik Esaslar ” (Ek-1) doğrultusunda A Grubu Mağaralar, B Grubu Mağaralar ve C Grubu Mağaralar olarak gruplandırılmasına,

3) A Grubu Mağaralar: Bilimsel ve ekolojik açıdan hayli değerli, ender ve narin özellikleri bulunan, doğal dengeler açısından önemli, bilimsel ve eğitim amacıyla korunması gereken olan mağaralardır.

Bu gruba giren mağara ve mağara plan izdüşümü ile koruma alanı içinde

a) Bilimsel ve ekolojik araştırmalar dışında, var olan ekosistemi ve doğal estetik yapısını negatif yönde etkileyecek hiçbir faaliyet yapılamayacağına,

b) Doğal bitki dokusunu değiştirmeden Orman Genel Müdürlüğünden alınacak görüş doğrultusunda, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun münasip göreceği halde ağaçlandırma faaliyetlerinin yapılabileceğine,

c) Taş, toprak, kum alınamayacağına, mermer, kum, maden vb. ocakların açılmamasına, envaiçeşit katı atığın dökülemeyeceğine,

d) Önceleri ruhsatlı var olan yapı ve faaliyetlerin, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun alacağı tedbirler doğrultusunda ruhsat süresi içerisinde devam edebileceğine, ruhsat süresi nihayetinde ise tasfiye edileceğine,

e) Var olan tescilli ve ruhsatlı yapıların bakım ve onarımlarının yürürlükteki ilgili mevzuat doğrultusunda ve ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun kararı ile yapılabileceğine,

f) Bu gruba giren mağaralar için yapılacak, bilimsel ve eğitim amacı ile araştırmalar ile mağara ve mağara koruma alanı içinde kamu kuruluşlarınca yapılmış olması zorunlu teknik altyapı hizmetleri (aydınlatma, yol, içme suyu, kanalizasyon, enerji nakil hattı, doğalgaz hattı vb.) uygulamaların ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun kararı ile yapılabileceğine,

4) B Grubu Mağaralar: Doğal estetik, bilimsel ve ekolojik açıdan değerli, ama insanlık yararı açısından sağlık ve eko-turizm amacı ile turizm faaliyetleri yapılabilecek nitelikte doğal dengeler dikkate alınmak suretiyle kullanılacak mağaralardır.

Bu gruba giren mağara ve mağara plan izdüşümü ile koruma alanı içinde

a) Mağara plan ve kesitleri dikkate alınmak suretiyle onaylı koruma amacıyla imar planı hükümleri doğrultusunda, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin almak koşulu ile rekreasyon amacıyla günübirlik tesisler, mağaranın ve yakın çevresinin korunması, geliştirilmesi, tanıtımı amacına yönelik yapıların yapılabileceğine,

b) Koruma amacıyla imar planı onaylanıncaya kadar bu tür mağaralarda geçici dönem yapılanma koşullarının ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonu tarafından belirlenmesine,

c) Var olan arazi kullanımlarının, tarımsal ve hayvancılık faaliyetlerinin sürdürülebilmesine, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin almak şartıyla mağara ekosistemine münasip geleneksel tarım faaliyetlerinin yapılabileceğine,

d) Taş, toprak, kum vb. malzeme alınamayacağına, kireçtaşı, tuğla, mermer, kum, maden vb. ocakların açılmayacağına, katı atık dökülemeyeceğine,

e) Önceleri ruhsatlı var olan yapı ve faaliyetlerin, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun alacağı tedbirler doğrultusunda ruhsat süresi içerisinde devam edebileceğine, ruhsat süresi nihayetinde ise ilgili kurumların görüşü alınmak suretiyle, Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonu tarafından tekrar değerlendirilmesi gerektiğine,

f) Mağara ekosistemine zarar vermeyecek mağara üstü ormancılık faaliyetlerinin yapılabileceğine,

g) Yukarıdaki bütün faaliyetler için Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin alınması gerektiğine,

5) C Grubu Mağaralar: Doğal mağara özellikleri taşıyan sağlık ve eko turizm açısından önemli, mağara içinde ve yakın etrafında rekreasyonel faaliyetler ile tarım, turizm faaliyetleri yapılabilecek kontrollü kullanıma münasip nitelikli mağaralardır.

Bu gruba giren mağara ve mağara plan izdüşümü ile koruma alanı içinde

a) Mağara plan ve kesitleri dikkate alınmak suretiyle onaylı koruma amacıyla imar planı hükümleri doğrultusunda, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin almak koşulu ile halka açık rekreasyon amacıyla günübirlik tesisler ve turizm tesisleri yapılabileceğine,

b) Var olan tarımsal ve hayvancılık faaliyetlerinin sürdürülebilmesinin peşi sıra Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin almak şartıyla yeni tarımsal ve hayvancılık faaliyetlerinin yapılabileceğine, mağaranın sığınak ve depo amacıyla kullanılabileceğine, guano (yarasa gübresi) çıkarılabileceğine,

c) Mağara ekosistemini ve jeolojik-jeomorfolojik yapısını bozmadan mağaranın koruma alanı dışında delme-patlatma yapılmaksızın münasip teknikler kullanılarak madencilik faaliyetlerinin yapılabileceğine,

d) Önceleri ruhsatlı var olan yapı ve faaliyetlerin, ilgili Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonunun alacağı tedbirler doğrultusunda ruhsat süresi içerisinde devam edebileceğine, ruhsat süresi nihayetinde ise ilgili kurumların görüşü alınmak suretiyle, Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonu tarafından tekrar değerlendirilmesi gerektiğine,

e) Yukarıdaki bütün faaliyetler için Tabiat Varlıklarını Koruma Bölüm Komisyonundan izin alınması gerektiğine,

6) Tescilli mağaranın Doğal sit alanı ile örtüşmesi durumunda, alanı korumaya yönelik azami koruma kurallarının uygulanması gerektiğine,

7) 23.03.2013 tarih ve 28596 sayılı Resmî Gazetede yayımlanan, Tabiat Varlıklarını Koruma Merkez Komisyonunun 06.12.2012 tarih ve 33 sayılı “Mağaralara İlişkin Koruma Kullanma Şartları İlke Kararı”nın yürürlükten kaldırılmasına;

Karar verildi.

Emlak Mimar